Altijd een 'ja' voor de ander? De drie gezichten van de pleaser.
Het zijn vaak de fijnste mensen om om je heen te hebben: empathisch, flexibel, collegiaal en altijd bereid om te helpen. Maar er zit een schaduwzijde aan. Pleasen is namelijk hard werken. Het is een constante focus op de behoeften van de buitenwereld, waardoor je steeds vaker voorbijgaat aan wat jij zelf eigenlijk nodig hebt.
Pleasen doet iedereen op zijn eigen manier. In welke van deze drie types herken jij jezelf het meest?
1. De Redder (de helper zonder nood)
Jij hebt de neiging om al "Ja, natuurlijk, pak ik op!" te roepen nog voordat de ander de vraag überhaupt heeft afgerond.
Het gedrag: Zodra er ergens een gat valt, op het werk, in de familie of bij de sportclub, spring jij erin. Het voelt als een acute reflex.
De interne beleving: Pas achteraf, in de auto of 's avonds op de bank, komt de realisatie: 'Waarom heb ik dit toegezegd? Ik heb hier helemaal geen tijd voor of zin in.'
De valkuil: Een ander ongevraagd dingen uit handen nemen, onbewust gedreven door een behoefte aan positieve bevestiging en waardering.
Het gevolg: Een chronisch overvolle agenda en het gevoel geleefd te worden door de prioriteiten van anderen.
2. De Sfeermanager (De emotionele blusdeken)
Dit type is de sociale barometer van de omgeving. Jij voelt feilloos aan wanneer er spanning, irritatie of ongemak in de lucht hangt en zet je in om de plooien glad te strijken.
Het gedrag: Grappen maken om de sfeer te redden, overdreven gezellig doen, of juist heel snel toegeven in een discussie om geen conflict te krijgen.
De interne beleving: Een constante alertheid. Het voelt alsof je persoonlijk verantwoordelijk bent voor het plezier en humeur van de mensen om je heen (partners, kinderen, collega's).
De valkuil: Conflicten en ongemakkelijke stiltes willen vermijden en onbewust van anderen dezelfde fijngevoeligheid terugverwachten. Het gevolg: Emotionele uitputting zonder dat de echte onderliggende problemen worden opgelost. En een opstapeling van frustratie omdat anderen jouw onuitgesproken verwachtingen niet waarmaken.
3. De Kameleon (De aanpasser)
Jij cijfert jezelf zo succesvol weg, dat je op den duur zelf niet eens meer weet wat JIJ eigenlijk wil. Jouw mening ontstaat pas zodra je hoort wat de rest vindt. Je beweegt mee met de groep.
Het gedrag: Als iemand vraagt "Wat zullen we eten?" of "Wat wil jij doen?", is het standaard antwoord: 'Mij maakt het niet uit hoor, kies maar wat jij leuk vindt.' Ze nemen nooit de leiding om maar niemand tot last te zijn.
De interne beleving: de onzekerheid om egoïstisch gevonden te worden of buiten de boot te vallen als je een eigen, afwijkende koers vaart. Of simpelweg een ander het plezier meer gunnen dan jezelf.
De valkuil: Het plezier en comfort van iemand of een groep vooropstellen ten koste van jezelf.
Het gevolg: Je verliest de regie over je eigen leven omdat je constant meevaart op de koers van een ander. Je kan het gevoel krijgen je eigen identiteit te verliezen.
Goed voor de ander zorgen, begint bij goed zorgen voor jezelf.
Elke keer dat jij automatisch 'ja' zegt tegen de verwachting van een ander, zeg je onbewust 'nee' tegen jezelf. En onthoud: een grens stellen is geen afwijzing van de ander, het is een instemming met je eigen rust en regie. Je bent niet op de wereld om aan ieders verwachtingen te voldoen, behalve aan die van jezelf. Welke 'nee' ga jij vandaag omzetten in een 'ja' voor jezelf?
